Page 57 - รายงานผลการประชุมเชิงปฏิบัติการ ผู้บริหารศูนย์ศึกษาพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์ ๑๘ ภาคคณะสงฆ์ ปีงบประมาณ พ.ศ. ๒๕๕๓

ย่อยหินไปหมดแล้ว พินาศไปเมื่อ ๑๐ ปีที่แล้ว ก็ไม่เป็นไร อาจมีรูปถ่ายเก่า ๆ เมื่อ ๓๐ ปีที่แล้ว เมื่อ ๕๐
ปีที่แล้ว ก็เอามาเก็บเป็นหลักฐานให้เด็กที่ศูนย์ศึกษาพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์ได้รู้ ได้เห็น เขาจะต้อง

ได้รู้ ได้เห็นสิ่งที่สมบูรณ์ก่อน เขาถึงจะเป็นคนที่มีความคิด มีความรู้ เสร็จแล้วให้เขารู้ถึงสภาพปัจจุบัน
ว่าถิ่นเราบ้านเราสภาพภูมิศาสตร์มันเหลืออยู่อย่างไร มันจะนำไปสู่การฟื้นฟู ไม่ใช่แห่กันไปปลูกป่า
ยกขบวนไปปลูกป่า ปลูกป่าเสร็จ ๒ เดือนไม่ได้ดู ตายเรียบทั้งแถบ มันไม่มีประโยชน์ มันต้องให้เด็ก
ในท้องถิ่นเขารักป่า รักสัตว์ รักพืช เขาจะได้พยายามฟื้นฟูถิ่นเขา ช่วยกันคนละไม้คนละมือ น้ำลำคลอง

ที่มันเน่าเสีย เด็กก็ได้สำนึกว่าอดีตตรงนี้มันใส เขาบอกว่ามันใส มีต้นบอน มีต้นนั่น ต้นนี่ มีผักกูดขึ้น
เด็ดกินได้ ปัจจุบันมันกินไม่ได้ อย่าว่าแต่กินเลย มองยังไม่อยากมองเลย เด็กจะมีความคิด ผมมองไม่เห็น
สถาบันไหนที่จะทำให้เด็กมีความรู้เรื่องทรัพยากรธรรมชาติท้องถิ่นได้ดี ผมเห็นแต่ศูนย์ศึกษา
พระพุทธศาสนาวันอาทิตย์เท่านั้น

๒) เรื่องประวัติศาสตร์ เรื่องประวัติศาสตร์ท้องถิ่น หรือพูดง่าย ๆ ว่าเรื่องเกี่ยวกับ
สถานที่สำคัญตลอดถึงบุคคลสำคัญของท้องถิ่น ภูมิศาสตร์ของท้องถิ่นมีอะไรบ้าง พระคุณเจ้าและ
ท่านผู้มีเกียรติคงเข้าใจแล้ว ส่วนประวัติศาสตร์มีวัดวาอาราม เจดีย์ สถานที่สำคัญ คนสำคัญ มีเจ้าอาวาส
เก่าที่สำคัญ เจ้าอาวาสใหม่ที่สำคัญ รูปปัจจุบันก็สำคัญ ในอดีตหลวงพ่อเจ้าคุณโน้นสำคัญมาก

เป็นอาจารย์ขององค์นั้น เป็นอาจารย์ขององค์นี้ ได้ทำประโยชน์มากมายต่อท้องถิ่น ต่อวัด ต่อสิ่งเหล่านี้
ต้องเอามาที่ศูนย์ศึกษาพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์ ต้องมาเล่าให้เด็กฟัง มารวบรวมความรู้เหล่านี้เอาไว้
คนสำคัญของท้องถิ่น จะเป็นกำนัน ผู้ใหญ่บ้านก็จำเป็น ในอดีตเมื่อ ๓๐-๔๐ ปีก่อน เมื่อ ๑๐๐ ปีที่แล้ว
คนสำคัญในท้องถิ่นของศูนย์ศึกษาพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์ มีคนสำคัญอยู่กี่คน สืบไปได้ไหม ๑๐๐ ปี

๒๐๐ ปี เมื่อ ๑,๐๐๐ ปีที่แล้ว ใครมาทำอะไรในท้องถิ่นเรา สิ่งเหล่านี้ต้องรู้อดีต เมื่อเด็กรู้อดีต จะมีจิตใจ
ที่รักถิ่น จิตที่รักบ้านเกิดตัวเอง ว่าบ้านเรานี่สำคัญ ต่อให้ไปเรียนที่ไหน ไปเรียนต่อมหาวิทยาลัยไหน
สถานบันการศึกษาใด ในประเทศหรือต่างประเทศ จะพกความภาคภูมิใจในประวัติศาสตร์บรรพชน
ของตนเองอยู่ในสมองตลอดเวลา เคยมีบางคนถูกถามเรื่องบ้านตัวเองแล้วหนีหมด เพราะไม่รู้ เราโทษ

เขาไหม? เพราะตอนที่เขาเป็นเด็กในท้องถิ่น เขายังบริสุทธิ์ผุดผ่อง เขาไม่ได้ถูกทาด้วยประวัติศาสตร์
ของท้องถิ่น เขาไม่ได้ถูกทาด้วยทรัพยากรธรรมชาติของท้องถิ่น อยู่ที่ใจเขาไม่ได้ทราบ ไม่ได้ซึมซับ
เพราะฉะนั้น เรื่องประวัติศาสตร์ของท้องถิ่นคือเรื่องอดีตของท้องถิ่น ต้องนำมาเป็นสิ่งสำคัญอย่างหนึ่ง
ที่จะบอกให้เด็กและเยาวชนในท้องถิ่นที่เข้ามาเรียนในศูนย์ศึกษาพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์ ได้รู้

ได้รับทราบ รวมทั้งผู้ใหญ่ด้วยที่มาเรียน ผู้ใหญ่บางทีเกิดบ้านนี้ เกษียณแล้ว ไปอยู่บ้านอื่น อาจจะเป็นครู
ด้วยซ้ำ กลับบ้านตัวเองก็ไม่รู้อะไร ไม่รู้ตั้งแต่เด็กยันเกษียณ คิดว่าก่อนเข้าโลงก็คงไม่รู้ อันนี้เป็น
เรื่องสำคัญของท้องถิ่น

ภูมิที่ ๓ ภูมิปัญญา ภูมิปัญญาในที่นี้ก็คือเรื่องที่เกี่ยวกับศิลปวัฒนธรรม วิถีชีวิตของผู้คน

ในท้องถิ่นนั้น เรื่องขนบธรรมเนียมจารีตประเพณี งานบุญต่าง ๆ การละเล่น การแสดงจะเป็นหมอลำ
หมอแคน จะเป็นลำกลอน คำผญาที่เกี่ยวข้องกับภูมิปัญญา งานแกะสลัก งานจักสาน งานฝีมือ
งานทำขนม งานทั้งหลายเหล่านี้ เขาเรียกว่าเป็นเรื่องของภูมิปัญญา คือปัญญาที่เกิดอยู่กับแผ่นดินนั้น
จำเป็นต้องรู้ ว่าของที่บรรพชนเก่า ของปู่ ย่า ตา ยาย ที่ตกทอด ที่อยู่ในท้องถิ่นรอบ ๆ ศูนย์ศึกษา

รายงานผลการประชุมเชิงปฏิบัติการผู้บริหารศูนย์ศึกษาพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์ ๑๘ ภาคคณะสงฆ์